De onderzoeksgroepen Trace en CLIV van de Universiteit Gent nodigden me uit om op donderdag 22 oktober 2026 samen met mijn vertalers na te denken over de vaak onzichtbare, maar onmisbare rol van vertalingen en vertalers in de internationale verspreiding van literatuur. Eerdere edities stonden in het teken van het werk van Cees Nooteboom, Erwin Mortier, Arnon Grunberg, Stefan Hertmans en Lieve Joris.
Tijdens het namiddagprogramma (13u00, De Krook, Zaal Blauwe Vogel, Gent) openen vijf vertalers de deuren van hun vertaalatelier: Bettina Bach voor het Duits, Daniel Cunin voor het Frans, David Colmer voor het Engels, Laura Pignatti voor het Italiaans en María Lerma voor het Spaans. Aan de hand van concrete tekstfragmenten nemen ze het publiek (en mij) mee langs weerbarstige passages, onvermijdelijke compromissen en creatieve vondsten.
Het avondprogramma heeft een andere insteek. In korte lezingen en een panelgesprek wordt onderzocht hoe literatuur grenzen oversteekt. Hoe vindt een Nederlandstalig boek zijn weg naar een buitenlandse uitgever? Welke bemiddelende rol spelen vertalers, subsidieverstrekkers en ikzelf in dat proces? Hoe wordt mijn werk in verschillende taal- en cultuurgebieden gelezen en ontvangen?
Dit symposium richt zich niet alleen tot vertalers, onderzoekers en studenten, maar tot iedereen die van literatuur en taal houdt en wil ontdekken hoe een boek de wereld rondreist.

Fiep Westendorp werd beroemd als de illustrator die Jip en Janneke tot leven wekte. En Pluk van de Petteflet, Floddertje, Otje. Haar werk maakte haar onsterfelijk, doordat generatie na generatie ermee is opgegroeid. Lang bleef ze in de schaduw bleef van de schrijvers met wie ze werkte. In het boek Fiep van Annette Portegies en Gioia Smid worden voor het eerst alle genres getoond waarin ze zich bekwaamde, ingebed in een biografische schets die licht werpt op haar kunstenaarschap.
Via een vijftiental getuigenissen — van Gerda Dendooven tot Ted van Lieshout, van Joost Swarte tot Marlene Dumas — krijg je een breder beeld van Fieps invloed. Voor het boek schreef ik een stuk over een bepaalde illustratie uit Pluk van de Petteflet, waaraan ik een levendige herinnering heb.

In deze novelle uit 1929 vertelt een jongeman aan zijn vrouw waarom hij ineens per sé zijn hart wil volgen, en het met die keuze niet altijd even gemakkelijk heeft. De schrijfster van het boek, Marguerite Yourcenar, was zesentwintig toen ze het boek schreef. Lees Alexis voor aan een geliefde — zoals het mij werd voorgelezen, bijvoorbeeld, in bad. (Hoe dat was, lees je in Een ander leven.)

David Almond is één van de spannendste schrijvers van kinder- en jeugdliteratuur. Spannend als in: verrassend. Werkt sinds zijn debuut Skellig aan een eigenzinnig, divers oeuvre. Ik denk dat ik zowat alles van hem heb gelezen én in de kast heb staan.

Toen ik in het feestjaar van Hans Christian Andersen (2005, toen het 200 jaar geleden was dat Hans geboren was) door een Deense organisatie officieel werd geïnstalleerd als ambassador van Andersen, zag ik al snel in dat Andersen veel meer is dan een man van sprookjes (die in 130 talen zijn vertaald). Ik leerde hem kennen via zijn brieven en zijn dagboeken (een keuze uit de dagboeken verscheen bij De Arbeiderspers) en zijn roman De Improvisator. Ik reisde naar Odense (de klemtoon valt op de o, en er komen twee doffe e’s achteraan), waar zijn geboortehuis is omgebouwd tot een museum vol foto’s, manuscripten en de papieren silhouetten die Andersen heeft gemaakt, een bibliotheek en een aantal persoonlijk spullen. Zijn laarzen, bijvoorbeeld. En ook — ik wist niet wat ik zag — zijn valse tanden.

De opnames van de speelfilm gebaseerd op Moeyaerts Tegenwoordig heet iedereen Sorry worden in de zomer van 2025 afgerond. De film, in een regie van Frederike Migom, beleeft in februari 2026 zijn wereldpremière op de Berlinale.
Met componist Leonard Evers, de Nationale Opera & Ballet Amsterdam, Opera Zuid en de Nederlandse Reisopera gaat Bart Moeyaert een samenwerking aan. Hij schrijft het libretto voor een gloednieuwe opera. Atman! gaat op 21 december 2025 in première en reist in het voorjaar van 2026 door Nederland.
Atman! verschijnt in boekvorm bij uitgeverij Querido, met tekeningen van Mark Janssen.

In het huis in Kalmthout — temidden van de bossen en de heide — laat Moeyaert zijn tweeëndertig stadsjaren achter zich.
Het jaar 2023 is een jubileumjaar: veertig jaar geleden debuteerde hij met Duet met valse noten. Zijn veertig jaar schrijverschap wordt gevierd met een feest met en voor de lezers, een gloednieuwe editie van zijn debuut en met Dat alles over liefde gaat, een keuze uit zijn poëzie door Ester Naomi Perquin.
In april 2024 verschijnt in de reeks Privé-domein van uitgeverij De Arbeiderspers zijn tot hiertoe meest persoonlijke boek: Een ander leven.

Op 2 april 2019 wordt Bart Moeyaert de Astrid Lindgren Memorial Award 2019 toegekend voor zijn hele oeuvre. De officiële uitreiking van de Award vindt op 27 mei 2019 plaats in het Konserthuset in Stockholm, Zweden.
Een halfjaar later, nog voordat de hele wereld in de greep komt van het coronavirus, ruilt hij samen met zijn partner Jonathan de stad Antwerpen in voor het groene Kalmthout, vlakbij de grens tussen Nederland en België.